سمپوزیوم بین‌المللی خاک سالم و مدیریت جامع حوزه‌های آبخیز شهری برگزار شد

در سمپوزیوم بین‌المللی «خاک سالم و مدیریت جامع حوزه‌های آبخیز شهری» که ۱۰ آذر ۱۴۰۴، با حضور دکتر حسن فرطوسی، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران و جمعی از مقامات و متخصصان داخلی و بین‌المللی برگزار شد، اهمیت حیاتی خاک، نقش آن در امنیت غذایی و تاب‌آوری شهری و ضرورت همکاری‌های چندجانبه برای حفاظت از این منبع بنیادین مورد تأکید قرار گرفت.

سمپوزیوم بین‌المللی «خاک سالم و مدیریت جامع حوزه‌های آبخیز شهری» روز دوشنبه ۱۰ آذر ۱۴۰۴، به‌مناسبت روز جهانی خاک، در محل و به همت سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور برگزار شد.

این سمپوزیوم بین‌المللی که به‌عنوان یکی از برجسته‌ترین رویدادهای علمی در حوزه حفاظت از خاک شناخته می‌شود، با هدف تبادل تجارب، دانش و راهکارهای نوین در زمینه مدیریت پایدار و حفاظت از منابع خاک، از سوی سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور و در راستای تحقق شعار سال ۲۰۲۵ با عنوان «خاک‌های سالم برای شهرهای سالم» برنامه‌ریزی شده است.

از جمله محورهای اصلی این سمپوزیوم می‌توان به راهکارهای نوین مدیریت پایدار خاک در مناطق خشک و نیمه‌خشک، نقش خاک در امنیت غذایی و تاب‌آوری شهری، تجارب موفق بین‌المللی در احیا و جلوگیری از تخریب خاک، و همکاری‌های چندجانبه در اجرای پروژه‌های مشترک حفاظت از منابع خاک اشاره کرد.

سخنرانان بخش افتتاحیه این سمپوزیوم، دکتر رضا افلاطونی، رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور و معاون وزیر جهاد کشاورزی، دکتر صفدر نیازی شهرکی، معاون آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی، دکتر کیادلیری، معاون آموزش و مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط زیست کشور، دکتر روسانو، رئیس مرکز آسیا و اقیانوسیه برای توسعه مدیریت اطلاعات، ینگ سرانگ، رئیس دفتر یونسکو در تهران، دکتر گلشن، نماینده دفتر برنامه عمران ملل‌متحد و همچنین دکتر حسن فرطوسی، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران بودند.

در حاشیه این سمپوزیوم، نمایشگاه دستاوردهای پژوهشی و اجرایی در حوزه مدیریت خاک و آب نیز برپا شد و مورد بازدید شرکت‌کنندگان قرار گرفت.

تأکید دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو بر اهمیت «خاک» به‌عنوان موجودی زنده و پویا

فرطوسی در سخنرانی خود با ابراز خرسندی از حضور در این سمپوزیوم بین‌المللی به‌مناسبت روز جهانی خاک، بر اهمیت خاک به‌عنوان یکی از بنیادی‌ترین و در عین حال آسیب‌پذیرترین عناصر حیات تأکید کرد و گفت: خاک، برخلاف ظاهر خاموش خود، موجودی زنده و پویاست که بستر تولید غذا، تنظیم‌کننده چرخه آب، مخزن تنوع زیستی و یکی از مهم‌ترین سپرهای طبیعی در برابر تغییرات اقلیمی به‌شمار می‌رود.

وی در ادامه، ضمن قدردانی از برگزارکنندگان سمپوزیوم و نهادهای علمی و اجرایی همکار، بر نقش چنین رویدادهایی در ارتقای همکاری‌های علمی و بین‌المللی برای مواجهه با چالش‌های محیط‌زیستی تأکید کرد و افزود: برگزاری این نشست‌ها نشان‌دهنده درک مشترک از فوریت مسائل زیست‌محیطی و ضرورت همکاری‌های فراملی است.

نگاه جامع یونسکو به خاک و مفهوم «خاک سالم»

دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو با اشاره به فشارهای فزاینده ناشی از توسعه ناپایدار، شهرنشینی شتاب‌زده، آلودگی و فرسایش، تصریح کرد که نگاه یونسکو به خاک، نگاهی جامع و بین‌رشته‌ای است و خاک تنها یک منبع فیزیکی نیست، بلکه با امنیت غذایی، پایداری زیست‌محیطی، توسعه پایدار، میراث فرهنگی و حتی صلح پیوندی عمیق دارد.

دکتر فرطوسی همچنین مفهوم «خاک سالم» را فراتر از کیفیت فیزیکی و شیمیایی دانست و گفت: خاک سالم با ایفای کارکردهای اکولوژیک، اجتماعی و اقتصادی خود می‌تواند نقش مؤثری در افزایش تاب‌آوری شهرها در برابر سیلاب و خشکسالی و بهبود کیفیت زندگی شهروندان ایفا کند. از این رو، ارتباط میان خاک سالم و مدیریت جامع حوزه‌های آبخیز شهری، ارتباطی راهبردی و اجتناب‌ناپذیر است.

برنامه‌های یونسکو و ظرفیت‌های ایران در مدیریت حوزه‌های آبخیز

وی با اشاره به برنامه‌های علمی یونسکو از جمله برنامه بین‌دولتی آب‌شناسی (IHP) و برنامه انسان و کره مسکون (MAB)، بر تلاش این سازمان در پیوند دادن دانش علمی، سیاست‌گذاری عمومی و مشارکت جوامع محلی برای مدیریت پایدار منابع طبیعی تأکید کرد.

در همین راستا، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو به نقش مهم مرکز بین‌المللی مدیریت جامع حوزه‌های آبخیز تحت پوشش یونسکو در ایران اشاره کرد و این مرکز را ظرفیتی راهبردی برای تبادل دانش، ظرفیت‌سازی، پژوهش‌های کاربردی و توسعه همکاری‌های منطقه‌ای و بین‌المللی دانست.

وی در پایان سخنان خود، ضمن یادآوری پیام روز جهانی خاک، آمادگی کامل کمیسیون ملی یونسکو در ایران را برای گسترش همکاری‌ها در حوزه خاک، مدیریت پایدار سرزمین و حوزه‌های آبخیز شهری با تمامی نهادهای ملی، منطقه‌ای و بین‌المللی اعلام کرد.

نشست‌های تخصصی سمپوزیوم شامل «مدیریت جامع حوزه آبخیز»، «حکمرانی و سیاست‌گذاری»، «تاب‌آوری شهری در برابر تغییر اقلیم» و «فناوری‌های نوین در پایش و ارزیابی» بود و در پایان، بیانیه نهایی قرائت و آیین اختتامیه سمپوزیوم برگزار شد.

اشتراک‌گذاری :