از آنجا که جنگها در اذهان مردم شکل میگیرد، در اذهان مردم است که باید دفاع از صلح را ساخت.
تأکید دکتر فرطوسی بر نقش میراث ناملموس در تقویت پیوندهای فرهنگی و ترویج صلح پایدار
هفتمین نشست عادی شورای حکام مرکز میراث ناملموس تهران، با حضور دکتر علی دارابی، قائم‌مقام وزیر و معاون میراث فرهنگی کشور، دکتر حسن فرطوسی، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران، آتوسا مومنی، رئیس مرکز میراث ناملموس تهران، دکتر محسن غلامی، مدیر گروه آموزش دفتر یونسکو در تهران و جمعی از سفیران کشورهای عضو، صبح روز سه‌شنبه ۲۱ مهرماه ۱۴۰۵در هتل لاله تهران برگزار شد.
در ابتدای نشست، پیام دکتر سید رضا صالحی امیری، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی توسط دکتر مؤمنی قرائت شد.
تعهد ایران به صیانت از میراث فرهنگی و پاسداشت فرهنگ
دکتر علی دارابی در این نشست با بیان اینکه ایران عزیز و ملت بزرگوار آن ناخواسته درگیر دو جنگ تحمیلی از سوی دو قدرت اتمی دنیا شده‌اند، تصریح کرد: برگزاری این نشست در چنین شرایطی بیانگر تعهد و وفاداری جمهوری اسلامی ایران به صیانت و پاسداشت حوزه فرهنگ است.
وی در ادامه افزود: همه ما که در حوزه فرهنگ و میراث ناملموس مأموریت داریم، باید تلاش مضاعفی را برای گفت‌وگو، اقناع، همدلی و همزبانی در سرلوحه کارهای خود قرار دهیم.
میراث ناملموس؛ زمینه‌ساز همبستگی ملت‌ها و پاسداشت کرامت انسانی
دکتر حسن فرطوسی، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران، در این نشست با اشاره به اهمیت پاسداشت میراث فرهنگی ناملموس در شرایط کنونی جهان، بر ظرفیت این میراث برای تقویت پیوندهای تاریخی و فرهنگی میان ملت‌ها و گسترش گفت‌وگو و همزیستی مسالمت‌آمیز تأکید کرد.
وی با بیان اینکه مفهوم «کرامت انسانی» و باور به وحدت نوع بشر در جهان امروز با چالش‌های جدی روبه‌روست، اظهار داشت: در روزگاری که از فناوری برای پیشبرد جنگ و ارتکاب جنایت بهره گرفته می‌شود، این پرسش اهمیت می‌یابد که چگونه می‌توان بر اشتراکات انسانی تکیه کرد و زمینه‌های همبستگی میان ملت‌ها را تقویت کرد.
دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران با اشاره به پیوندهای تاریخی انسان‌ها با یکدیگر، توجه دوباره به این اشتراکات را زمینه‌ساز تقویت شناخت متقابل و گسترش همکاری میان جوامع دانست و گفت: مرکز میراث ناملموس تهران می‌تواند با معرفی و پاسداشت میراث مشترک ملت‌ها، پیوندهای دیرینه فرهنگی و تاریخی میان مردمان منطقه را برجسته کند و زمینه‌های نوینی برای همکاری و گفت‌وگو فراهم آورد.
وی با اشاره به ماهیت زنده میراث فرهنگی ناملموس تصریح کرد: میراث ناملموس، برخلاف میراث ملموس، در زندگی روزمره مردم و آیین‌ها، سنت‌ها، مناسک و شیوه‌های زیست آنان جریان دارد. همین ویژگی، ظرفیت ویژه‌ای برای این میراث ایجاد می‌کند تا فارغ از مرزبندی‌های سیاسی و جغرافیایی، پیوندهای فرهنگی میان ملت‌ها را یادآوری و تقویت کند.
وی با اشاره به آیین‌هایی همچون اربعین، نوروز و مهرگان و دیگر سنت‌های مشترک در کشورهای منطقه افزود: ثبت، معرفی و پاسداشت این آیین‌ها فرصتی برای بازشناسی پیوندهای عمیق فرهنگی میان ملت‌هاست؛ پیوندهایی که نشان می‌دهد تفاوت‌های موجود میان جوامع، مانع برخورداری آنان از ریشه‌ها و ارزش‌های مشترک نیست.
دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران همچنین با اشاره به میراث تمدنی مشترک منطقه، از منشور کوروش و لوح قوانین حمورابی به‌عنوان نمونه‌هایی از شواهد تاریخی و تمدنی یاد کرد که می‌توانند زمینه تأمل درباره تاریخ تعامل جوامع انسانی را فراهم کنند. وی پیوندهای فرهنگی گسترده میان شبه‌قاره هند، آسیای میانه و کانون‌های تمدنی همچون سمرقند و بخارا را نیز یادآور شد و بر اهمیت این میراث در بازشناسی ریشه‌های مشترک و تقویت گفت‌وگوی میان ملت‌ها تأکید کرد.
میراث فرهنگی و محیط زیست؛ دو مؤلفه جدایی‌ناپذیر توسعه پایدار
دکتر فرطوسی در بخش دیگری از سخنان خود، با تأکید بر ارتباط میان پاسداشت میراث فرهنگی، تنوع فرهنگی و حفاظت از محیط زیست اظهار داشت: تحقق توسعه پایدار مستلزم توجه هم‌زمان به ابعاد فرهنگی و زیست‌محیطی زندگی جوامع است. حفاظت از آب، خاک و محیط زیست در کنار پاسداشت تنوع فرهنگی، از مؤلفه‌های مهمی است که باید در برنامه‌ریزی‌ها و همکاری‌های منطقه‌ای مورد توجه قرار گیرد.
وی با اشاره به اسناد و چارچوب‌های حقوقی بین‌المللی مرتبط با میراث فرهنگی ناملموس بیان کرد: کنوانسیون‌های بین‌المللی در این حوزه، مبانی مهمی برای تدوین رویکردها و برنامه‌های مرکز میراث ناملموس تهران به شمار می‌روند و می‌توانند بستر مناسبی برای توسعه همکاری‌های مشترک میان کشورهای منطقه فراهم کنند.
دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران همچنین بر ضرورت تبیین جایگاه و مأموریت این مرکز در تعامل با نهادهای ملی و بین‌المللی تأکید کرد و گفت: مرکز میراث ناملموس تهران قرار نیست جایگزین نهادهای دولتی مسئول یا یونسکو شود؛ بلکه می‌تواند نقش تسهیل‌گر و پیونددهنده را میان مردم، دولت‌ها و نهادهای کشورهای منطقه ایفا کند و با هم‌افزایی ظرفیت‌های موجود، به گسترش همکاری‌های مشترک یاری رساند.
وی در پایان ابراز امیدواری کرد که مرکز میراث ناملموس تهران با اجرای برنامه‌های فرهنگی و آگاهی‌بخش در کشورهای منطقه، زمینه شناخت متقابل ملت‌ها، پاسداشت میراث مشترک و تقویت گفت‌وگو و همکاری‌های فرهنگی را بیش از پیش فراهم سازد و در مسیر ترویج صلح پایدار و توسعه پایدار نقش مؤثری ایفا کند.
دکتر آتوسا مومنی، رئیس مرکز میراث ناملموس تهران نیز در این نشست با تاکید بر ضرورت تعمیق فعالیت‌ها و افزایش تاثیرگذاری پایدار در جوامع اظهار امیدواری کرد که هفتمین نشست شورای حکام با گفت‌وگوهای سازنده، به تقویت اعتماد متقابل و گسترش همکاری‌های منطقه‌ای در زمینه پاسداری از میراث فرهنگی ناملموس منجر شود.
