از آنجا که جنگها در اذهان مردم شکل میگیرد، در اذهان مردم است که باید دفاع از صلح را ساخت.
پیام مشترک مدیرکل یونسکو و دبیرکل اتحادیه بینالمللی ارتباطات راه دور به مناسبت روز جهانی رادیو- ۱۳ فوریه ۲۰۱۲
یک قرن پیش، شاعر آمریکایی، ژوزفین پِرستِن پیبادی”Josephine Preston Peabody”، توان رادیو را برای «به پرواز درآوردن ایدهای در پهنای آسمان» به یکی از «شگفتیهای جهان» تشبیه نمود.
از آن زمان تا به حال، جهان تغییرات زیادی کرده است. با ظهور فنآوریهای جدید، ارتباطات نیز گسترش یافته است و هنوز هم در قرن بیست و یکم و هر چه از این قرن فراتر میرویم، رادیو مثل همیشه توان شگفتآوری دارد.
امسال اولین بار است که روز جهانی رادیو را که توسط کنفرانس عمومی یونسکو تعیینشده گرامی می داریم و فرصتی است برای بهرسمیت شناختن و تأیید توان دگرگونکننده رادیو، و همچنین استفاده بهینه از این توان به نفع همه. به علاوه، روز ۱۳ فوریه روزی است که رادیوی سازمان ملل در سال ۱۹۴۶ آغاز بهکار کرد.
در دورهای که ارتباطات رو به گسترش است، رادیو نقاط قوت ویژه و منحصر به فردی دارد. رادیو یک فنآوری ارزان و تا حدودی ساده است. دسترسی به آن برای گستره وسیعی از افراد میسر است و بهگونهای غیر قابل مقایسه با دیگر وسایل ارتباط جمعی به همه قسمتهای جهان و برای افراد همه جوامع قابل استفاده است. این دسترسی شامل جوامع دورافتاده و اقشار و گروههای به حاشیه راندهشده هم میشود، بهویژه در نقش کانال و ابزاری برای آموزش مردم این مناطق. رادیو ابزاری توانمند برای تبادل اطلاعات و ترویج موضوعهای مورد بحث روز برای عموم است. رادیو میتواند نقش حیاتی در کنترل و حمایت از اطلاعرسانی در مورد بحرانها و بلایا داشته باشد.
رادیو از تغییرات پویای جهانی در امان نیست. به یُمن فنآوریهای جدید، پیامهای رادیویی اکنون فقط از طریق ایستگاههای رادیویی منتقل نمیشود بلکه این پیامها با کمک اینترنت
پرسرعت و موبایل نیز قابل انتقال شده است. تولید پیامهای صوتی اکنون با ابزارهای نوین امکانپذیر است و توزیع تولیدات صوتی نیز به شکل مؤثرتری انجام میشود. اکنون رادیو بیش از پیش دیجیتالی، مردمی و شخصی شده است.
در جهان در حال تغییر، لازم است نقش رادیو را در ترویج حقوق بشر و حقوق بنیادین آنها، بهویژه آزادی بیان تقویت کنیم. این هدف، یونسکو را در عملیساختن تعهد خود برای تقویت ارتباطات میان همه جوامع با هدف تعمیق درک متقابل از طریق «جریان آزاد اندیشهها بهوسیله کلام یا تصویر» یاری میکند. تلاش یونسکو بر آن است که نشان دهد رادیو ابزاری است در خدمت صلح که دانش و اطلاعاتی در مورد تنوع فرهنگها به اشتراک میگذارد و صدای افراد را به گوش همه میرساند، ضمن اینکه دسترسی به دانش را نیز برای افراد بیشتری ممکن میسازد و همه را به این امر تشویق مینماید.
برای رسیدن به این هدف، یونسکو از رسانههای آزاد، مستقل و متکثر و نیز از انواع فرستندههای رادیویی از جمله رادیوهای محلی، رادیوهای باند کوتاه و رادیوهای ماهوارهای حمایت میکند. یونسکو نیروهای مورد نیاز را بهویژه به زنان و گروههای به حاشیه راندهشده آموزش میدهد و به ایجاد استانداردهای ملی و جهانی به کمک شاخصهای توسعه رسانهها و برگزاری سمینارهایی درباره رادیو و تلویزیونهای عمومی و دولتی کمک میکند. حمایت از آزادی بیان اساس و بنیان همه فعالیتهای یونسکو را تشکیل میدهد.
نظر به رسالت آن برای «برقراری ارتباط میان دورترین نقاط جهان»، اتحادیه بینالمللی ارتباطات راه دور (ITU) افتخار دارد که با روز جهانی رادیو مرتبط باشد. از جمله تعهدهای ITU، تقویت رادیو به عنوان قابل دسترسترین و بانفوذترین فنآوری ارتباطی چندزبانه در دنیاست، ضمن اینکه تلاش میکند ادامه فعالیت رادیو را به عنوان ابزاری قدرتمند در ارائه فواید اقتصادی و اجتماعی، بهویژه به روستاییان و به دورافتادهترین جوامع جهان تضمین کند.
اتحادیه بینالمللی ارتباطات راه دور که از ابتدای تأسیس خود در ارتقاء بهرهبرداری از فواید رادیو فعال و موثر بوده است، افتخار میکند که کارگزار و ناظر بر طیف فرکانسهای رادیویی (Radio frequency spectrum) باشد که امکان پخش برنامههای رادیویی را در سطح جهان ممکن میسازد. بر این اساس، تلاش ITU بر این متمرکز است که کارایی رادیو را در دهههای آینده تقویت و تضمین کند که رادیو قدرتمندتر از همیشه به فعالیت خود ادامه می دهد.
در جهانی که به سرعت رو به تغییر است، باید از رادیو برای برقراری ارتباط میان مردم و جوامع با هدف به اشتراکگذاشتن دانش و آگاهیها و تقویت درک متقابل در حد نهایت استفاده کنیم. این روز جهانی رادیو فرصتی است تا اعجاب و شگفتی رادیو را به رسمیت بشناسیم و توان آن را به نفع همه تقویت کنیم.
