از آنجا که جنگها در اذهان مردم شکل میگیرد، در اذهان مردم است که باید دفاع از صلح را ساخت.
گفتوگوی میان فرهنگها؛ محوریترین کارکرد جاده باستانی ابریشم
دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو- ایران: محوریترین کارکرد جاده باستانی و تمدنگستر ابریشم را باید در ترویج و گسترش فرهنگ و گفتوگوی میان فرهنگها ترسیم کرد؛ از آن جهت که فهم و احترام متقابل به خردهفرهنگها و فرهنگهای ملل مختلف تسهیلگر و اشاعهدهنده مناسبات اقتصادی بود. |
در آیین گشایش ابرهای بیپایان جاده ابریشم که ۲۱ مهر ۱۴۰۳ در موزه ملی ملک برگزار شد، نمایشگاهی از آثار مشترک «موزه هنرهای کلکسیونی شانگهای» و «کتابخانه موزه ملی ملک» شامل نسخههای خطی، سکههای تاریخی، سفرنامهها، آثار نقاشی و خوشنویسی مربوط به قرن ۱۹ میلادی و مجموعهای از آثار طراحی به نمایش درآمد.
در مراسم گشایش این نمایشگاه، حسن فرطوسی، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران، عبدالمهدی مستکین، مدیر گروه فرهنگ کمیسیون ملی یونسکو در ایران، زونیگ پی وو، سفیر چین در ایران، هو موچین، رئیس موزه کلکسیونی شانگهای، حجتالاسلام سید جلال حسینی، رئیس سازمان موزهها، کتابخانهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی، محمد خراسانیزاده، مدیرکل هنرهای تجسمی، هادی میرزایی، مدیرکل موزه، جبرائیل نوکنده، رئیس موزه ملی، بیژن مقدم، رئیس کاخموزه نیاوران، علی بردبار، مدیرعامل بنیاد بردبار و کلکسیونر آثار هنری، هنرمندان، مسئولان هنری آستان قدس و مسئولان وزارت امور خارجه، شنبه ۲۱ مهر در موزه ملی ملک با همکاری بنیاد بردبار برگزار شد.
در افتتاحیه، حسن فرطوسی، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو- ایران ضمن اشاره به این موضوع که یونسکو در سال ۲۰۱۷، دانشگاه جندیشاپور را بهعنوان یکی از کهنترین دانشگاههای جهان با قدمت فزون از ۱۷۵۰ سال در تقویم رویدادها و گرامیداشتهای خویش قرار داد، گفت: نکته محوری در اینباره، حضور استادان و دانشجویان تمدنهای باستان در این دانشگاه کهن ایرانی است که از چین، هند، یونان، رم و مصر در راستای ترویج علم و گسترش آن نقش بسزایی در تمدنسازی جهانی ایفا کردند. وی ادامه داد: جاده کهن و تاریخی ابریشم نیز بر این بنیاد نقش بسیار اثرگذاری در توسعه اقتصادی و فرهنگی جوامع باستان ایفا کرده است. در واقع شکوفایی تدریجی تمدنهای بشری بر بال و بستر داد و ستد میان فرهنگی تکوین پیدا کردهاند و این داد و ستد در طول قرنها، حرکت سیال خویش را بسان ابرهای بیپایان و زایشگر از مشرق زمین به مغرب زمین و بالعکس پیمودهاند.
توسعه مناسبات اقتصادی؛ زمینهساز آشنایی با جهانبینی فرهنگی
فرطوسی تاکید کرد: ملتها از رهگذر توسعه مناسبات اقتصادی با شیوه و سبک زندگی و جهانبینی فرهنگی یکدیگر آشنا میشدند و بر بنیاد آن فهم متقابل و درک بالندهای از هم پیدا میکردند.؛حیرتانگیز است که در فزون از ۶۵۰ سال پیش ابنبطوطه سیاح مراکشی که از شهر «هان جو» که در آن زمان «سین تزو» نام داشت دیدن میکند و سوار بر قایق در مییابد که ملوانان چینی حین پارو زدن روی رودخانه شعر سعدی شیرازی میخوانند و تنها موفق به ضبط یک بیت آن در سفرنامه خویش میشود:
تا دل به مهرت دادهام ، در بحر فکر افتادهام
چون در نماز استادهایم، گویی به محرابم دری
دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو- ایران در ادامه اظهار داشت: اینکه ملوانان چینی اشعاری از شاعری ایرانی را با زبان پارسی برای تقویت روحیه و شادابی جسم و جان از بر بخوانند، خود ابنبطوطه را هم شگفتزده کرده است و این یعنی نمایش فرهنگ و تبادلات میان فرهنگی.
ادبیات کهن ایرانی؛ بیانگر روابط میانفرهنگی دو تمدن کهن ایران و چین
فرطوسی در ادامه صحبتهای خود گفت: از آن طرف سعدی بزرگ نیز در آثار ماندگار خویش گلستان و بوستان بیش از ۲۶ بار از واژه چین و ۵۰ بار از واژههای مرتبط با چین بهره میبرد؛ واژههای همچون، بت چین، صنم چین، لعبت چین، نگارخانه چینی، حریر چین، نافه چین، آهوی چین، دیبای چین، کاسه چینی، صورتنگاران چینی، نگارستان چین و…، که خود بیانگر اوج دوستیها و روابط ارزشمند میانفرهنگی دو تمدن کهن جهان بوده است؛ و ما امروز در این نمایشگاه زیبا جلوههایی از نگارینههای دو تمدن با شکوه را همانگونه که بارها در ادبیات کلاسیک ایرانزمین هم آمده است در دو سوی جاده کهن ابریشم مینگریم.
گفتوگوی میان فرهنگها؛ محوریترین کارکرد جاده باستانی ابریشم
وی محوریترین کارکرد جاده باستانی و تمدنگستر ابریشم را در ترویج و گسترش فرهنگ و گفتوگوی میان فرهنگها برشمرد و گفت: فهم و احترام متقابل به خردهفرهنگها و فرهنگهای ملل مختلف تسهیلگر و اشاعهدهنده مناسبات اقتصادی بود.
قدرت نرمافزاری فرهنگ، بسترساز گسترش نیازهای سخت افزاری اقتصاد
فرطوسی اشاره کرد: به موازات گسترش دوستی و مفاهمه فرهنگی، دایره مناسبات اقتصادی فزونتر وگسترده میشود. در واقع کارکرد تاریخی جاده ابریشم از این نظرگاه بسیار حائز اهمیت است که قدرت نرمافزاری فرهنگ، بسترساز گسترش نیازهای سخت افزاری اقتصاد شده است.
دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران در پایان سخنان خود از ابتکار مشترک و ارزشمند سفارت چین در تهران و رئیس موزه هنرهای کلکسیونی شانگهای چین و موزه ملی ملک قدردانی کرد.
علم را بجویید اگر چه در چین باشد
در ادامه مراسم، امیر خوراکیان، مدیرعامل کتابخانه و موزه ملی ملک هم تاکید کرد: کشورهایی با فرهنگ و پدیدارهای فرهنگی غنی مثل ایران و چین بسیار پرافتخار و مؤثر هستند، چین از نظر ایرانیان کهن دورترین نقطه جهان بود و راه پر نشیبوفرازی داشت. چنانچه پیامبر اسلام فرمودند: «علم را بجویید اگر چه در چین باشد.» البته که این راه دشوار مانع ارتباطات ما ایرانیان با چینیان نشده است و چند هزار سال است که از این دوستی میگذرد.
نمایشگاههای هنری مشترک، راهی موثر برای تعاملات فرهنگی میان کشورها
هو موچین مدیر موزه هنرهای کلکسیونی شانگهای نیز درباره اهمیت ارتباطات بینالمللی ۲ کشور گفت: موزه شانگهای در تلاش است تا با کشورهای مسیر جاده ابریشم ارتباط داشته باشد. بنابراین از طریق همکاریهای سفارت با مسئولان ایران توانستیم آثارمان را در نمایشگاهی با عنوان «ابرهای بیپایان جاده ابریشم» در کتابخانه و موزه ملک به نمایش بگذاریم تا آثار هنریمان معرفی شوند.
وی ادامه داد: فکر میکنم این اتفاق برای ۲ کشور و توسعه روابطشان بسیار مطلوب است. امیدواریم این نمایشگاهها تأثیر خوبی در ارتباطات ۲ کشور داشته و بتواند به معرفی بخشهای ناگفته ارتباطات سالانه جاده ابریشم کمک و آگاهی ما را از این جاده بیشتر کند.
علی بردبار، مدیرعامل بنیاد بردبار و کلکسیونر آثار هنری هم گفت: بنیاد بردبار میکوشد تسهیلگر ارتباطات بینالمللی باشد امید که در این مسیر موفق باشیم.
همسویی تمدن ایران و چین در گذر زمان
در ادامه مراسم افتتاحیه، زونیگ پی وو، سفیر چین در ایران درباره این نمایشگاه گفت: این نمایشگاه، هم یک جشن هنری و هم دستاورد مهمی در تبادلات بینالمللی است. از همه کسانی برای برپایی این نمایشگاه تلاش کردند تشکر میکنیم. چین و ایران قدیمیترین تمدنهای جهان، از دیرباز از طریق جاده ابریشم با یکدیگر ارتباط داشتند و ۲ هزار سال پیش فرستادهای که از چین آمده بود از ایران دیدن کرد.
وی بیان کرد: از زمان برپایی روابط دیپلماتیک، همکاریهای ۲ کشور هم عمیقتر شده است. در سفر رئیسجمهور چین به ایران، ارتباطات راهبردی این مسیر را تسهیل کرد. نمایشگاه امروز هم شاهد این تعمیق روابط است. این آثار هم فرهنگ جاده ابریشم را نشان داده است و هم هویت فرهنگی ۲ کشور را نمایش میدهد. ما از طریق این آثار میتوانیم ارتباط نزدیک ۲ کشور را مشاهده و همسویی تمدنها را در طول زمان احساس کنیم؛ این اتفاق برای ایجاد تمدن جهانی اثرگذار است.
در پایان ۲ اثر نفیس شامل دیوان کلیات سعدی به نمایندگی از کتابخانه و موزه ملی ملک به زونیگ پی وو، سفیر جمهوری خلق چین و گلدانی نفیس از طرف سفیر چین به امیر خوراکیان اهدا شد.
در نمایشگاه «ابرهای بیپایان جاده ابریشم» ۶۵ اثر شامل مجموعه های تاریخی و معاصر و آثار گنجینه موزه ملک شامل سکههای تاریخی، سفرنامهها، طومار چینی ۵۰۰ ساله از یک هنرمند خوشنویس چینی و … به نماش درآمده است. این نمایشگاه تا ۲۰ آبان ۱۴۰۳، همهروزه به جز ایام تعطیل از ساعت ۸:۳۰ صبح تا ۱۶ برقرار است.
