از آنجا که جنگها در اذهان مردم شکل میگیرد، در اذهان مردم است که باید دفاع از صلح را ساخت.
روز جهانی کتاب و حق مؤلف
۲۳ آوریل: ۲۳ آوریل روزی نمادین در تاریخ ادبیات جهان به حساب میآید زیرا در این روز و در سال ۱۶۱۶، سروانتس، شکسپیر و اینکا گارسیلاسو دِلاوِگا چشم از جهان فرو بستند. علاوه بر این، تاریخ مذکور روز تولد یا مرگ دیگر نویسندگان معروف مانند موریس درون، کی لاکسنس، ولادیمیر ناباکف، ژوزف پلا و مانوئل مخیا و الیهخو نیز بوده است. طبیعی است که کنفرانس عمومی یونسکو این تاریخ را برای بزرگداشت جهانی کتاب و نویسندگان برگزیند و به این وسیله همگان، بهویژه جوانان را به کشف لذت خواندن و نوشتن تشویق کند و احترام از دسترفته آنانی که در راه پیشرفتهای فرهنگی و اجتماعی نوع بشر کوشیدهاند، احیا نماید.
ایده اعلام این روز به عنوان روز جهانی کتاب و حق مؤلف اول بار در کاتالونیا نشأت گرفت. در آنجا، در روز ۲۳ آوریل، روز سن ژورژ، به جای هر کتاب که فروخته میشود یک شاخه گل رز، به خریدار کتاب هدیه داده میشود. موفقیت روز جهانی کتاب و حق مؤلف براستی بیش از هر چیز، به حمایت کلیه گروههای ذینفع از این روز بستگی دارد. این گروههای عبارتاند از: نویسندگان، ناشران، معلمان، کتابداران، مؤسسات خصوصی و دولتی، سازمانهای غیردولتی بشردوستانه و رسانههای عمومی. بسیج و دور هم جمعکردن گروههای ذینفع در هر کشور، از مسئولیتهای کمیسیونهای ملی یونسکو، کلوپهای یونسکو، مراکز و انجمنها، کتابخانهها و مدارس مرتبط با یونسکو و تمام کسانی است که مایلاند در این روز جهانی بزرگداشت کتابها و نویسندهها، با هم و در کنار هم فعالیت کنند.
امسال بزرگداشت روز جهانی کتاب و حق مؤلف در چارچوب سال بینالمللی نزدیکی فرهنگها برگزار میشود.
پیام خانم ایرینا بوکووا مدیرکل یونسکو به مناسبت روز جهانی کتاب و حق مؤلف
۲۳ آوریل ۲۰۱۰
امسال، پانزدهمین سالروز جهانی کتاب و حق مؤلف را در چارچوب سال بینالمللی نزدیکی فرهنگها (۲۰۱۰) گرامی می داریم. امروز فرصتی فراهم میآید تا نقش کتاب را در دنیایی که مدام در حال تغییر و تحول است بررسی نماییم.
تصمیمگیران و سیاستگذاران، ناشران، آموزگاران، مربیان و جامعه مدنی بهطور کلی لازم است بار دیگر راههای مؤثر ترویج یگانه ابزار بدون جایگزین برای کسب علم و دانش را – یعنی کتاب -بررسی کنند.
کتابها، اطلاعات ما را از دیگران و از جهانبینی آنان افزایش میدهد و به این ترتیب درک ما را از جهان هستی ارتقا میبخشد. علاوه بر این، کتابها فرصتهایی برای پیشرفت در تمام سنین، بهویژه برای جوانان فراهم میکند.
آنگاه که کتابی را گرامی میداریم، به یاد داشته باشیم که هنوز ۷۵۹ میلیون نفر در سراسر جهان از نعمت خواندن و نوشتن محروماند و بدانیم که دو سوم این تعداد را زنان تشکیل میدهند. آزادی خواندن، یادگیری، دسترسی به فرهنگهای ناآشنا و یافتههای پژوهشی، بدون تردید از حقوق بنیادین بشر است. همگی باید بتوانند از حق آموزش بهرهمند شوند.
آزادی نقل و انتقال کتاب و نشریات نیز برای دسترسی همه به کتابها ضروری است. در این مورد، ترجمه، نقشی محوری در انتقال دانش بهدستآمده از کتاب دارد. سیاستگذاریهای بدیع انتشاراتی که پاسخگوی نیازها و خواستههای همه افراد بشر باشد نیز از ضروریات است.
در سایه ظهور اشکال جدیدی از کتاب، تغییر طراحی کتابها، و شیوههای متفاوت تولید و دسترسی به محتوای کتابها باید به خاطر داشت که در صورت رعایتنکردن حق مؤلف، هیچ توسعهای در زمینه کتاب ممکن نخواهد بود. اهمیت این مسئله در زمانی که پدیده دیجیتالیشدن بیش از پیش، کتابها را در معرض استفاده غیرقانونی قرار داده است، بیشتر جلوه مینماید.
به منظور بزرگداشت پانزدهمین سالروز جهانی کتاب و حق مؤلف من از تمام شرکا، جوامع و شبکههای یونسکو دعوت مینمایم تا به کمک هم، فرهنگ رعایت و احترام به حق مؤلف را ترویج و تلاش کنند تا کتاب جایگاه واقعی خود را در حوزههای فرهنگی، آموزشی و اجتماعی بهدست آورد.
کتابها، آثاری علمی و هنریاند و اندیشههای نو را ترویج میکنند. آنها به گونهای شگفتانگیز، زاینده تنوع خلاقاند، دانش جهانی تولید میکنند و گفتگوی میان فرهنگها را تسهیل مینمایند. کتابها ابزاری برای صلحاند.
امروز، ۲۳ آوریل ۲۰۱۰، بیایید با هم در سراسر جهان کتاب و همه مسائل مربوط به آن را تقدیر کنیم.
