از آنجا که جنگها در اذهان مردم شکل میگیرد، در اذهان مردم است که باید دفاع از صلح را ساخت.
همدان که به عنوان «پایتخت تاریخ و تمدن ایران» شناخته میشود، در غرب ایران و بر دامنههای کوهستان باشکوه الوند واقع شده است. این شهر با ارتفاعی در حدود ۱۷۴۱ متر از سطح دریا، دارای اقلیمی کوهستانی و مطبوع است که آن را به یکی از زیباترین مقاصد طبیعی و فرهنگی کشور بدل کرده است. موقعیت استراتژیک همدان در مسیرهای ارتباطی غرب کشور و همجواری با مناظر طبیعی الوند، همواره آن را به کانون مبادلات فرهنگی و مرکزی برای تعاملات اجتماعی در طول قرنها تبدیل کرده است؛ بستری که امروز با تکیه بر این پیشینه غنی، به سوی آیندهای پایدار و یادگیرنده حرکت میکند. همدان؛ گرهگاه تمدنها و مسیر جاده ابریشم
همدان یکی از کهنترین شهرهای ایران و جهان بهشمار میرود و پیشینه آن به روزگار مادها بازمیگردد؛ شهری که با نام باستانی «هگمتانه»، به عنوان پایتخت دولت ماد و یکی از مراکز مهم سیاسی و تمدنی ایران شناخته میشد. این شهر با قرارگیری در قلب جاده ابریشم، همواره به عنوان یک ایستگاه استراتژیک و گرهگاه حیاتی در مسیر تبادلات تجاری، فرهنگی و فکری میان شرق و غرب جهان عمل کرده است. این موقعیت بینظیر باعث شد تا همدان در دورههای هخامنشی، اشکانی و ساسانی نیز جایگاه خود را حفظ کند و با برخورداری از میراثی ارزشمند همچون محوطه هگمتانه و آرامگاههای بزرگان، امروز به عنوان نمادی از پیوستگی تاریخ، تجارت و هویت ایرانی شناخته شود.
همدان با تنوع غذایی و صنایعدستی بینظیرش، بازتابدهنده فرهنگ غنی و میهماننوازی مردمان این دیار است. در سفره اصیل همدانی، «آبگوشتهای سنتی» که در ظروف سفالی طبخ میشوند، جایگاه ویژهای دارند؛ همچنین انواع آشهای سنتی همدان که به دلیل شیوه پخت خاص و قدمتشان اخیراً در فهرست میراث ناملموس ملی ثبت شدهاند، از مهمترین جلوههای فرهنگی این شهر هستند. در کنار این سفره رنگین، سوغات همدان شهرتی جهانی دارد؛ از سفالگری ظریف شهر لالجین تا چرمدوزیهای مرغوب ، گلیم و آبگینه ، همگی گواه هنر اصیل این منطقه هستند. در بخش شیرینیها و میانوعدهها، «انگشتپیچ» که از ترکیب سفیده تخممرغ، شکر و گلاب بهصورت غلیظ و کشسان تهیه میشود، «کماج» که نانی شیرین و مقوی با مغز گردو و دارچین است، «حلوا زرده» که شیرینی لطیف و مقوی با پایه زرده تخممرغ و زعفران است، و همچنین «قوت» که ترکیبی سنتی و مقوی از نان، سبزی، گردو و پنیر بهعنوان عصرانهای اصیل شناخته میشود، از محبوبترین نمادهای پذیرایی همدانیها محسوب میشوند.
دیزی همدان
حلوا زرده همدان
انگشت پیچ همدان
کماج همدان
گلیم همدان
چرم همدان
سفال همدان
همدان، کهنشهر تمدنخیز ایران، با ثبت جهانی “منطقه باستانی هگمتانه” در فهرست یونسکو، جایگاه خود را به عنوان مقصدی تراز اول در گردشگری جهان تثبیت کرده است. این غنای تاریخی با وجود یادمانهای ارزشمندی چون آرامگاه باباطاهر عریان، گنبد علویان، برج قربان و کتیبههای کهن گنج نامه، در کنار آرامگاه حکیم نامی بوعلیسینا، شکوه تمدن ایران را به تصویر میکشد. در کنار این آثار، جاذبههای طبیعی نظیر غار شگفتانگیز علیصدر، همدان را به ویترینی از هویت تاریخی و طبیعتگردی بدل ساخته است. افزون بر این، همدان با هدف گسترش تبادلات فرهنگی و آموزشی، پیوندهای خواهرخواندگی پایداری با شهرهای کولاب (تاجیکستان)، بخارا (ازبکستان) و اسپارتا (ترکیه) برقرار کرده است که این شبکهسازی بینالمللی، بستر مناسبی برای تبادل تجربیات در مسیر توسعه پایدار و تحقق اهداف شهر یادگیرنده فراهم میآورد.
سایت باستانی هگمتانه
موزه هگمتانه
آرامگاه بوعلی سینا
آرامگاه باباطاهر
همدان؛ شهر یادگیرنده و پیشگام در توسعه پایدار
مقدمه و چشمانداز
شهر همدان، با بهرهگیری از میراث تاریخی و فرهنگی بینظیر خود، مسیر تحول به سوی یک «شهر یادگیرنده» را با هدف ارتقای کیفیت زندگی شهروندان و دستیابی به توسعه پایدار در پیش گرفته است. چشمانداز ما، تبدیل همدان به بستری پویا است که در آن یادگیری، مشارکت اجتماعی و مدیریت هوشمند شهری، ارکان اصلی توسعه را تشکیل میدهند.
محورهای کلیدی اقدامات و استراتژیها:
۱. ارتقای پایداری زیستمحیطی و برند «شهر سبز»
در راستای فعالسازی برندهای بینالمللی همدان، تمرکز ویژه بر مفهوم «شهر سبز پایدار» قرار دارد. این رویکرد شامل برنامههایی جهت مدیریت هوشمند پسماند، ترویج اقتصاد سبز و کاهش اثرات زیستمحیطی است. هدف ما ایجاد تعادلی میان توسعه شهری و حفظ منابع طبیعی است تا همدان به عنوان الگویی از پایداری در سطح جهانی شناخته شود.
۲. نهادینهسازی آموزش شهروندی و تسهیلگری اجتماعی
شهرداری همدان با محوریت ارتقای سواد محیطزیستی و اجتماعی، بر برنامههای «آگاهیبخشی به شهروندان» تأکید دارد. اجرای طرحهای عملیاتی مانند «تسهیلگری اجتماعی» (بهعنوان نمونه در محدوده خیابان اکباتان) نشاندهنده تعهد ما به مشارکت دادن اهالی، کسبه و تمامی ذینفعان در فرآیند تصمیمگیریهای شهری است. ما بر این باوریم که یادگیری مادامالعمر و مسئولیتپذیری اجتماعی، زیربنای اصلی یک شهر یادگیرنده است.
۳. توسعه اقتصادی و رفاه اجتماعی بر پایه یادگیری
با هدف توانمندسازی افراد و ارتقای سطح دانش عمومی، همدان در تلاش است تا از طریق آموزشهای مستمر، فرصتهای اقتصادی جدیدی را در قالب اقتصاد دانشبنیان و خلاق ایجاد کند. این اقدامات با هدف ارتقای رفاه عمومی و کاهش شکافهای اجتماعی در چارچوب توسعه پایدار انجام میپذیرد.
۴. مدیریت هوشمند و مشارکت دیجیتال
بهرهگیری از فناوریهای نوین برای بهبود خدمات شهری و ایجاد بسترهای ارتباطی میان شهرداری و شهروندان، از دیگر اولویتهای ماست تا فرآیند یادگیری و بازخورد شهروندی در تمامی سطوح مدیریت شهری تسهیل شود.
سید مسعود حسینی
شهردار شهر یادگیرنده
حسن محمدی
مشاور عالی شهردار
کاملیا کریمی
رابط شهر یادگیرنده
اطلاعات ارتباطی
آدرس
همدان ، بلوار ارم، نبش کوچه مسکین. تالار بین المللی قران. دبیرخانه شهر سبز پایدار
شماره تماس
۰۸۱۳۸۲۲۵۴۱۸
ایمیل
greencity.hmd@gmail.com