مراغه با پیوستن به شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده یونسکو، فصل تازه‌ای از دیپلماسی شهری و توسعه فرهنگی را آغاز کرد

دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران: عضویت مراغه در شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده، صرفاً یک عنوان بین‌المللی نیست؛ این رویداد آغاز فصلی تازه برای توسعه فرهنگی، علمی و اجتماعی این شهر تاریخی و فرصتی ارزشمند برای معرفی ظرفیت‌های مراغه و گسترش دیپلماسی شهری در عرصه بین‌المللی است. این رویداد مقارن روز دیپلماسی فرهنگی و تعامل سازنده با جهان است و همین هم‌زمانی، بر اهمیت بین‌المللی آن می‌افزاید.

آیین رونمایی از گواهی عضویت شهر مراغه در شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده یونسکو، صبح امروز (۱۰ تیر ۱۴۰۵) در تالار عبدالقادر مراغی اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی مراغه با حضور دکتر حسن فرطوسی، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران، دکتر علی امیری‌راد، معاون استاندار و فرماندار ویژه مراغه، دکتر شهرام مروتی، شهردار مراغه، حجت‌الاسلام والمسلمین جواد حاجی‌زاده، امام جمعه مراغه، دکتر سعدالله نصیری‌قیداری، رئیس دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان، اعضای شورای اسلامی شهر، مدیران استانی، دانشگاهیان، فعالان فرهنگی و جمعی از شهروندان برگزار شد.

در این مراسم، ضمن رونمایی از گواهی رسمی عضویت مراغه در شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده یونسکو، بر ظرفیت‌های تاریخی، فرهنگی، علمی و اجتماعی این شهر برای تحقق اهداف یادگیری مادام‌العمر، توسعه پایدار، گسترش دیپلماسی شهری و ارتقای مشارکت اجتماعی تأکید شد. همچنین بر این نکته تأکید گردید که توسعه فرهنگی همچون کاشت بذر و نهال درختان کهنسال است؛ اقدامی آینده‌نگر که امروز آغاز می‌شود اما ثمرات آن در نسل‌های بعدی به بار خواهد نشست.

مراغه با تأیید رسمی مؤسسه یادگیری مادام‌العمر یونسکو، به‌عنوان یکی از شهرهای ایران به شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده پیوسته است؛ شبکه‌ای بین‌المللی که با هدف توسعه یادگیری در سراسر زندگی، تبادل تجربه میان شهرها و تقویت سیاست‌های آموزشی، فرهنگی و اجتماعی فعالیت می‌کند.

مراغه در آستانه فصلی تازه؛ عضویت جهانی هم‌زمان با روز دیپلماسی فرهنگی

دکتر حسن فرطوسی، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران، در این آیین، عضویت مراغه در شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده را فراتر از یک عنوان بین‌المللی دانست و آن را نقطه آغاز مرحله‌ای تازه در مسیر توسعه این شهر تاریخی توصیف کرد.

وی با اشاره به هم‌زمانی این رویداد با روز دیپلماسی فرهنگی و تعامل سازنده با جهان، این تقارن را نشانه‌ای امیدبخش دانست و گفت: امروز صرفاً روز رونمایی از عضویت مراغه در شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده نیست، بلکه این هم‌زمانی با روز جهانی دیپلماسی فرهنگی و تعامل سازنده با جهان، نویدبخش آغاز مسیری تازه برای معرفی هرچه بیشتر ظرفیت‌های این شهر در عرصه بین‌المللی است.

فرطوسی با اشاره به جایگاه تاریخی مراغه در تمدن ایرانی ـ اسلامی اظهار داشت: اگر مراغه در گذشته در کنار شهرهای بزرگ علمی و فرهنگی جهان اسلام همچون قاهره، فاس، دمشق، بغداد و دیگر مراکز تمدنی توانسته است بدرخشد، این افتخار حاصل تلاش و میراث ارزشمند نسل‌هایی است که بنیان علم، فرهنگ و تمدن را در این سرزمین استوار کردند.

وی با بهره‌گیری از تمثیل درختان کهنسال، توسعه فرهنگی را نتیجه نگاه بلندمدت و آینده‌نگر دانست و افزود: همان‌گونه که بسیاری از درختان تنومند و ماندگار، حاصل دستان کسانی هستند که شاید هرگز شکوفایی آن‌ها را ندیده‌اند، بسیاری از اقدامات فرهنگی نیز ثمره نگاه آینده‌نگر انسان‌هایی است که برای نسل‌های بعدی سرمایه‌گذاری می‌کنند. عضویت مراغه در شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده نیز از همین جنس است؛ اقدامی که ثمرات آن در سال‌های آینده بیش از امروز نمایان خواهد شد.

دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران با اشاره به مفهوم «فتح مبین» و استمرار دستاوردهای تاریخی ملت‌ها خاطرنشان کرد: فتح مبین برخاسته از مقاومت، ایستادگی و استمرار دستاوردهای تاریخی ملت شریف ایران است و هر موفقیتی که مسیر توسعه، همبستگی و پیشرفت را هموار کند، می‌تواند مصداقی از این مفهوم باشد. همان‌گونه که ملت ایران در مقاطع مختلف تاریخی با اتکا به همبستگی، دانش، فرهنگ و ایستادگی خود افتخار آفریده است، پیوستن مراغه به شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده نیز می‌تواند آغازگر افقی نو برای آینده این شهر باشد؛ افقی که از امروز آغاز می‌شود و به نسل‌های آینده امتداد می‌یابد.

وی در ادامه با اشاره به جایگاه مراغه در میان شهرهای عضو این شبکه گفت: در ایران، شمار شهرهای عضو شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده همچنان محدود است و امروز با پیوستن مراغه، این شبکه در کشور گسترش یافته است. این موفقیت، برای شهری که در قلب منطقه‌ای با پیشینه درخشان فرهنگی، تاریخی و علمی قرار دارد، مسئولیتی مضاعف نیز به همراه خواهد داشت.

فرطوسی با اشاره به موقعیت راهبردی مراغه در شمال‌غرب ایران اظهار داشت: این شهر در منطقه‌ای واقع شده که از قزوین و زنجان تا جلفا و بازرگان، همواره یکی از کانون‌های مهم فرهنگ، دانش و تمدن ایران بوده است. از میان شهرهای این منطقه، مراغه توانسته است با اتکا به پیشینه علمی و فرهنگی خود، به شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده یونسکو بپیوندد و این اتفاق، ظرفیت ارزشمندی برای تقویت دیپلماسی شهری ایران فراهم می‌کند.

وی با تأکید بر اینکه امروز دیپلماسی شهری یکی از مؤلفه‌های مهم روابط فرهنگی و علمی در جهان به شمار می‌رود، افزود: همان‌گونه که در گذشته، انتساب اندیشمندان، هنرمندان و دانشمندان به شهرهای خود مایه افتخار بود و نام شهرها از طریق آنان در جهان شناخته می‌شد، امروز نیز شهرها می‌توانند با بهره‌گیری از ظرفیت‌های علمی، فرهنگی و اجتماعی خود، نقش‌آفرین عرصه تعاملات بین‌المللی باشند.

دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران، مراغه را برخوردار از سرمایه‌ای کم‌نظیر در حوزه علم، فرهنگ، هنر و تاریخ دانست و تصریح کرد: این شهر در دوره‌های مختلف تاریخی، در عرصه‌هایی همچون نجوم، هنر، ادبیات، موسیقی و آموزش درخشیده است و امروز نیز می‌تواند با اتکا به همین پشتوانه ارزشمند، جایگاه شایسته‌ای در شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده به دست آورد.

وی تحقق اهداف شهر یادگیرنده را مستلزم مشارکت همه ارکان جامعه دانست و گفت: شهر یادگیرنده صرفاً یک عنوان یا یک برنامه اداری نیست، بلکه فرآیندی اجتماعی است که باید همه ظرفیت‌های شهر را دربر گیرد. مدیریت شهری، دانشگاه‌ها، مراکز پژوهشی، دستگاه‌های اجرایی، بخش خصوصی، سازمان‌های مردم‌نهاد، نهادهای مدنی، دانشجویان و شهروندان باید در کنار یکدیگر قرار گیرند تا مراغه بتواند به الگویی موفق در حوزه یادگیری مادام‌العمر تبدیل شود.

فرطوسی افزود: فرصت شهر یادگیرنده، فرصتی طلایی برای شکل‌گیری همکاری میان همه بخش‌های جامعه است؛ فرصتی که می‌تواند مشارکت عمومی را تقویت کند و زمینه‌ساز توسعه‌ای باشد که بر پایه دانش، فرهنگ، خلاقیت و مسئولیت‌پذیری اجتماعی استوار است.

وی همچنین با اشاره به پیشینه درخشان مراغه در حوزه موسیقی، از آمادگی کمیسیون ملی یونسکو در ایران برای بررسی ایجاد «جایزه بزرگ ملی موسیقی عبدالقادر مراغه‌ای» خبر داد و گفت: اگر مسئولان شهر زیرساخت‌های لازم را فراهم کنند و نسبت به استمرار و پشتیبانی بلندمدت این رویداد متعهد باشند، کمیسیون ملی یونسکو آمادگی دارد پیشنهاد ایجاد این جایزه را بررسی کند تا زمینه برگزاری آن در سطح ملی و با محوریت مراغه فراهم شود.

دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران همچنین درباره پیشنهاد ثبت روز تولد عبدالقادر مراغه‌ای به عنوان «روز ملی موسیقی» اظهار داشت: این موضوع فراتر از اختیارات کمیسیون ملی یونسکو است، اما این پیشنهاد ارزشمند به مراجع ذی‌ربط منتقل خواهد شد تا در فرآیندهای قانونی مورد بررسی قرار گیرد.

شهرهای یادگیرنده؛ بستری برای تحقق صلح و توسعه پایدار

فرطوسی در ادامه با تبیین مأموریت‌های یونسکو، شهرهای یادگیرنده را یکی از مهم‌ترین بسترهای تحقق صلح پایدار و توسعه پایدار در جوامع محلی دانست و تأکید کرد: صلح پایدار، صلحی نیست که بر نابرابری، تبعیض یا بی‌عدالتی استوار باشد، بلکه صلحی است که بر پایه عدالت، برابری، گفت‌وگو، آموزش و توسعه همه‌جانبه شکل بگیرد. سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد نیز از بدو تأسیس با همین رویکرد، آموزش، فرهنگ، علم و مشارکت اجتماعی را به‌عنوان مهم‌ترین ابزارهای تحقق صلح پایدار دنبال کرده است.

وی افزود: به همین دلیل، یونسکو مفهوم توسعه پایدار را صرفاً به توسعه اقتصادی محدود نمی‌کند، بلکه توسعه‌ای را مدنظر قرار می‌دهد که در آن آموزش، فرهنگ، محیط زیست، سلامت، مشارکت اجتماعی و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان در کنار یکدیگر مورد توجه قرار گیرند.

دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران با قدردانی از نگاه توسعه‌محور مدیریت شهری مراغه اظهار داشت: آنچه امروز در برنامه‌ها و رویکردهای مسئولان این شهر مشاهده می‌شود، توجه هم‌زمان به ابعاد مختلف توسعه است؛ از ایجاد زیرساخت‌های اقتصادی و بهبود ارتباطات گرفته تا توجه به محیط زیست، سلامت شهری، فرهنگ و آموزش؛ موضوعاتی که همگی از ارکان اصلی یک شهر یادگیرنده به شمار می‌روند.

وی خاطرنشان کرد: شهر یادگیرنده، صرفاً شهری نیست که مدرسه، دانشگاه یا مرکز آموزشی بیشتری داشته باشد؛ بلکه شهری است که تمامی ظرفیت‌های آن به فرصتی برای یادگیری، خلاقیت، مشارکت و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان تبدیل شود و مفاهیم هوشمند در تار و پود مدیریت و زندگی شهری جریان یابد.

فرطوسی با اشاره به برنامه‌های پیش‌بینی‌شده برای توسعه فعالیت‌های شهر یادگیرنده در مراغه گفت: خوشبختانه مسئولان این شهر برنامه اقدام مناسبی برای آینده تدوین کرده‌اند و کمیسیون ملی یونسکو در ایران نیز در چارچوب مأموریت‌های خود، از اجرای این برنامه‌ها حمایت خواهد کرد.

وی همچنین از اختصاص فضایی برای استقرار دفتر شهر یادگیرنده در بافت تاریخی مراغه استقبال کرد و افزود: شهردار مراغه وعده داده است که دفتری در بخش تاریخی شهر به فعالیت‌های شهر یادگیرنده اختصاص یابد و کمیسیون ملی یونسکو نیز از راه‌اندازی این دفتر و توسعه همکاری‌های مشترک حمایت خواهد کرد.

مراغه؛ الگویی برای شهرهای ایران

دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران در بخش دیگری از سخنان خود با قدردانی از تلاش‌های مسئولان شهرستان، کارشناسان، دانشگاهیان و شهروندانی که در مسیر عضویت مراغه در شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده نقش‌آفرینی کردند، اظهار داشت: دستیابی به این موفقیت، حاصل همکاری و همدلی مجموعه‌ای از مدیران، کارشناسان، فعالان فرهنگی و شهروندان مراغه است و بدون این همراهی، تحقق چنین دستاوردی امکان‌پذیر نبود.

وی همچنین از تلاش‌های کارشناسان کمیسیون ملی یونسکو در ایران برای بررسی درخواست‌های شهرهای متقاضی عضویت در این شبکه قدردانی کرد و گفت: درخواست‌های متعددی از شهرهای مختلف کشور دریافت شد که پس از بررسی‌های کارشناسی، در نهایت دو شهر مراغه و کرمانشاه برای معرفی به یونسکو انتخاب شدند و خوشبختانه هر دو شهر موفق شدند به شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده بپیوندند.

فرطوسی این موفقیت را نمادی از ظرفیت‌های فرهنگی و تمدنی ایران دانست و تصریح کرد: پیوستن شهرهایی با پیشینه‌های فرهنگی متفاوت از نقاط مختلف کشور به شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده، تصویری روشن از تنوع فرهنگی، غنای تمدنی و توانمندی‌های ایران در عرصه بین‌المللی ارائه می‌دهد و می‌تواند زمینه‌ساز گسترش همکاری‌های فرهنگی و علمی با سایر شهرهای جهان باشد.

وی در پایان ابراز امیدواری کرد که مراغه با بهره‌گیری از پیشینه تاریخی، سرمایه‌های انسانی و ظرفیت‌های علمی، فرهنگی و اجتماعی خود، به یکی از شهرهای موفق شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده تبدیل شود و همان‌گونه که در گذشته یکی از کانون‌های مهم علم، فرهنگ و تمدن ایران و جهان اسلام بوده است، در آینده نیز الگویی برای سایر شهرهای کشور در مسیر تحقق یادگیری مادام‌العمر، توسعه پایدار و دیپلماسی شهری باشد.

در ادامه این آیین، معاون استاندار و فرماندار ویژه مراغه نیز با تأکید بر اهمیت این دستاورد بین‌المللی، عضویت مراغه در شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده را فرصتی تازه برای توسعه همه‌جانبه شهر دانست و اظهار کرد: عضویت در شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده یونسکو، تنها یک موفقیت نمادین نیست، بلکه بستری بین‌المللی برای تبادل تجربه، توسعه برنامه‌های نوآورانه در حوزه یادگیری و بهره‌گیری از ظرفیت‌های جهانی در مسیر توسعه شهری است.

دکتر علی امیری‌راد با اشاره به اینکه مراغه پیش از این نیز موفق به دریافت گواهینامه «شهر سالم» شده است، افزود: امروز با رونمایی از گواهینامه شهر یادگیرنده، فصل تازه‌ای از توسعه در مراغه آغاز می‌شود و این شهر تلاش خواهد کرد در همه حوزه‌ها بر پایه رویکرد یادگیری مادام‌العمر حرکت کند.

وی با تشریح بخشی از برنامه‌های مدیریت شهرستان برای تحقق اهداف شهر یادگیرنده گفت: ایجاد پارک‌های موضوعی از جمله پارک موسیقی، پارک آموزش و توسعه فرهنگ‌سراها از جمله برنامه‌هایی است که با هدف تبدیل تمام ظرفیت‌های شهر به محیطی برای یادگیری دنبال می‌شود و تحقق این اهداف، بدون همراهی دستگاه‌های اجرایی، نهادهای عمومی، دانشگاه‌ها، بخش خصوصی و مشارکت مردم امکان‌پذیر نخواهد بود.

فرماندار ویژه مراغه با تأکید بر اهمیت احیای محله‌محوری در توسعه شهری، آن را حلقه اتصال خانواده و جامعه دانست و افزود: تقویت سرمایه اجتماعی و مشارکت شهروندان، یکی از ارکان اساسی تحقق اهداف شهر یادگیرنده خواهد بود.

امیری‌راد همچنین با اشاره به جایگاه برجسته عبدالقادر مراغه‌ای در تاریخ موسیقی ایران، پیشنهاد ثبت چهارم دی‌ماه، سالروز تولد این اندیشمند و موسیقی‌دان نامدار، به عنوان «روز ملی موسیقی» در تقویم رسمی کشور را مطرح کرد و گفت: هنر، ماندگارترین زبان برای ثبت تاریخ و روایت هویت ملت‌هاست و پاسداشت مفاخر فرهنگی، بخشی از مسیر توسعه فرهنگی شهر خواهد بود.

در ادامه این آیین، دکتر شهرام مروتی، شهردار مراغه نیز با ابراز خرسندی از پیوستن این شهر به شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده یونسکو، این موفقیت را آغاز تعهدی تازه برای مدیریت شهری دانست و اظهار کرد: شهر یادگیرنده تنها به معنای برخورداری از مدرسه و دانشگاه نیست، بلکه باید همه فضاهای شهری به بستری برای یادگیری، خلاقیت و تعامل اجتماعی تبدیل شوند.

وی افزود: مدیریت شهری مراغه تلاش خواهد کرد با توسعه پارک‌های موضوعی، مراکز فرهنگی، فضاهای آموزشی و بهره‌گیری از ظرفیت‌های تاریخی و فرهنگی شهر، زمینه یادگیری مادام‌العمر را برای همه شهروندان فراهم کند.

شهردار مراغه همچنین با اشاره به پیشینه فرهنگی این شهر، مراغه را زادگاه شخصیت‌های بزرگ علمی و هنری از جمله عبدالقادر مراغه‌ای دانست و تأکید کرد: این سرمایه تاریخی، مسئولیت امروز ما را برای حفظ، معرفی و توسعه ظرفیت‌های فرهنگی شهر دوچندان می‌کند.

دکتر سعدالله نصیری قیداری، رئیس دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان هم با تأکید بر اینکه ثبت مراغه در شبکه شهرهای یادگیرنده یونسکو آغاز یک مسیر تازه است، گفت: این موفقیت نیازمند تداوم تلاش، مشارکت مردم و حمایت مسئولان برای به ثمر نشستن ظرفیت‌های فرهنگی، علمی و آموزشی شهر است. وی با اشاره به پیشینه تاریخی و علمی مراغه، این شهر را دارای جایگاهی دیرینه در عرصه جهانی دانست و افزود: مراغه از گذشته به واسطه مفاخر، رصدخانه تاریخی و نقش اثرگذارش در توسعه علم نجوم، شهری جهانی بوده و ثبت در شبکه شهرهای یادگیرنده، مسئولیت مدیران و شهروندان را برای حفظ و تقویت این جایگاه دوچندان می‌کند.

نصیری قیداری همچنین با اشاره به نقش تاریخی رصدخانه مراغه در پیشرفت دانش نجوم، اظهار کرد: این مجموعه در روزگار خود از بزرگ‌ترین و اثرگذارترین مراکز علمی جهان به شمار می‌رفت و بسیاری از رصدخانه‌های مطرح جهان از دستاوردهای آن الهام گرفته‌اند. وی ابراز امیدواری کرد با هم‌افزایی مسئولان، دانشگاهیان و مردم، مراغه بتواند از ظرفیت ثبت جهانی خود برای توسعه علمی، فرهنگی و آموزشی بیشترین بهره را ببرد.

حجت‌الاسلام والمسلمین جواد حاجی‌زاده، امام جمعه مراغه نیز در این مراسم با اشاره به پیشینه تاریخی و تمدنی این شهر اظهار داشت: مراغه در طول تاریخ، خاستگاه علم، فرهنگ و آموزش بوده و وجود رصدخانه تاریخی مراغه، دانشمندان، شاعران و ادیبانی چون اوحدی مراغه‌ای و عبدالقادر مراغه‌ای، گواه روشنی بر غنای فرهنگی این شهر است.

وی ابراز امیدواری کرد که عضویت مراغه در شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده، زمینه معرفی هرچه بیشتر ظرفیت‌های علمی، فرهنگی و تاریخی این شهر را در سطح ملی و بین‌المللی فراهم سازد.

رونمایی از گواهی عضویت و آغاز فصل تازه همکاری‌های مراغه با کمیسیون ملی یونسکو

در پایان این آیین، گواهی رسمی عضویت مراغه در شبکه جهانی شهرهای یادگیرنده یونسکو رونمایی و تفاهم‌نامه همکاری میان شهرداری مراغه و کمیسیون ملی یونسکو در ایران به امضا رسید.

همچنین هیئت کمیسیون ملی یونسکو در ایران به همراه مسئولان شهرستان از رودخانه و مسیر سلامت مراغه بازدید کردند و آیین کاشت «درخت یادگیری» به عنوان نمادی از یادگیری مادام‌العمر، توسعه پایدار، مسئولیت‌پذیری اجتماعی و تداوم همکاری‌های مشترک برگزار شد؛ آیینی که پیام آن، آغاز فصلی نو برای شهری است که با تکیه بر پیشینه تاریخی و سرمایه‌های فرهنگی خود، گام در مسیر تعامل جهانی، توسعه پایدار و آینده‌ای مبتنی بر آموزش، فرهنگ و مشارکت اجتماعی نهاده است.

 

 

اشتراک‌گذاری :